TÜRKİYE  SANAL  EĞİTİM BİLİMLERİ KÜTÜPHANESİ                          Afyon Kocatepe Üniversitesi [Hazırlayan: Mustafa Ergün]
[Yazar ve Konuya Göre Arama][Fulltext ve İçindekiler Listesi][İngilizce Eğitim Siteleri][Türkçe Eğitim Siteleri]

TÜRK ROMANINDA TARİH ÖĞRETMENİ TİPOLOJİSİ

Bahri ATA

Özet

Bu makalede dört Türk romanındaki okullarda tarih öğreten roman kahramanları edebiyat sosyolojisi ve eğitim bilim açısından ele alındı.

Abstract

The Typology of History Teacher at the Turkish Novel

In this article, the novel characters of four Turkish novels ,who are teaching history at the schools, are taken into consideration in term of the sociology of literature and also the science of education.

Türk romanında roman kahramanı olarak öğretmeni en çok kullanan edebiyat adamı kimdir? denilince akla hemen Reşat Nuri Güntekin gelmektedir. Bu yüzdendir ki, kendisi “öğretmenlerin romancısı” olarak anılmıştır. Onun romancılığı ve romanlarındaki öğretmen tipleri üzerine bir hayli çalışma yapılmıştır.

Öğretmenler, Türk romanında çoğunlukla idealist ve mücadeleci insanlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Feride, idealize edilmiş bir öğretmen tipini sergilemektedir. Gerek Meşrutiyet döneminde gerekse Cumhuriyet’in ilk yıllarında olsun, ülkemizin ilköğretim sorunu çözememiş olması, eğitimden çok şey beklenmesi ve sorumluluğun ilköğretmenlere yüklenmesi, dolayısıyla romancılarında genellikle onları konu edinmesine yol açmıştır. Bununla birlikte özellikle son yıllarda bazı romancılar, karakterlerini özellikle branş öğretmenlerinden seçmiştir. Ama her nedense, bu tür romanlar üzerine yapılan inceleme çalışmaları branş öğretmenleri üzerine odaklaşacak bir mecraya yönelmemiştir. Bu çalışmada, Türk romanında tarih öğretmenlerinin nasıl ele alındığı üzerinde durulacaktır.

Burada, edebiyat sosyolojisinin araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Çalışma üzerine dayandığı varsayım şudur; Romancılar, içinde yaşadığı toplumun birer bireyi olarak, romanlarında çizdikleri öğretmen portreleri, öğretmenlere ilişkin oldukça gerçekçi ipuçları sunar. Bu durum, tarih öğretmenleri için de geçerlidir.

Bu bağlamda; tarih öğretmeni kahramanların portrelerinin çizildiği ve edebiyat sosyolojisi ve eğitim bilim açısından ele alınabilecek dört roman incelendi. Bunlar, Ahmet Hamdi Tanpınar’ın, Sahnenin Dışındakiler, Rıfat Ilgaz’ın Hababam Sınıfı, Orhan Pamuk’un Sessiz Ev, Adalet Ağaoğlu’nun Romantik Bir Viyana Yazı’dır.

Bu çalışmada, adı geçen romanlar kronolojik sıraya göre ele alınarak, tarih öğretmeni olan roman kahramanları; kişilik, ders işleyişi, derste kullandıkları öğretim malzemeleri, değerlendirmeleri açısından irdelenmiştir. Romanın edebi haritası ile romanın konusunu teşkil eden zaman ve mekanın nesnel haritası karşı karşıya konulmaya çalışıldı.

 Tam metin
 Asıl kaynağa ulaşamıyorsanız, Arşivimizdeki metni okuyabilirsiniz.